Alleen de weg ernaartoe is al een belevenis. Het groene landschap rond San Agustín bestaat uit glooiende heuvels, kleine dorpjes en brede vergezichten over rivieren en valleien. Een rit door dit deel van Zuid-Colombia voelt als een voorproefje van wat komen gaat. Toch komt vrijwel iedereen hier uiteindelijk voor één reden: de metershoge, geheimzinnige sculpturen die in en rond San Agustín zijn gevonden. Het stadje ligt op ongeveer 1.730 meter hoogte en telt tegenwoordig ruim 30.000 inwoners. In de directe omgeving bevindt zich een van de belangrijkste archeologische vindplaatsen van Zuid-Amerika, met een uitzonderlijke concentratie aan graven, beelden en ceremoniële plekken.
San Agustín werd in 1752 gesticht door Alejo Astudillo, maar deze eerste nederzetting werd al snel verwoest door inheemse volken. De huidige plaats werd in 1790 opnieuw gesticht door Lucas de Herazo y Mendigaña. Het stadje ligt in de provincie Huila, een regio van groot historisch en geografisch belang.
In dit gebied ontspringen twee van Colombia's belangrijkste rivieren: de Magdalena en de Cauca. Eeuwenlang vormden deze rivieren essentiële transportroutes voor inheemse culturen die hier al meer dan 5.000 jaar geleden leefden. Ze gebruikten de waterwegen niet alleen voor handel en communicatie, maar ook voor ceremoniële bijeenkomsten. Met name als begraafplaats en religieus centrum kreeg het gebied rond San Agustín een bijzondere betekenis.
In de regio zijn meer dan 500 archeologische objecten en structuren ontdekt. Hoewel ook grafkamers en terrassen indruk maken, zijn het vooral de monumentale beelden die bezoekers fascineren. Het grootste beeld meet bijna zeven meter en is uitgehouwen uit vulkanisch gesteente.
De sculpturen tonen een grote variatie aan figuren. Veel ervan zijn antropomorf: half mens, half dier. Andere beelden stellen uitsluitend dieren voor, zoals jaguars, apen, slangen, krokodillen en adelaars. Men gaat ervan uit dat deze figuren een religieuze of beschermende functie hadden. Omdat de beschavingen die ze maakten al verdwenen waren vóór de komst van de Spanjaarden - en geen schrift nalieten - blijft hun exacte betekenis onderwerp van speculatie.
Juist dat mysterie draagt bij aan de aantrekkingskracht van San Agustín. Opvallend is bovendien hoe goed de beelden bewaard zijn gebleven. Archeologen vermoeden dat in de groene heuvels rondom het stadje nog altijd onontdekte beelden en graven verborgen liggen, wat de regio ook vandaag de dag tot een levende archeologische schatkamer maakt.